Okul Korkusu

Çocuklarda okula gitmek konusunda isteksiz olması ve/veya gitmeyi reddetmesi durumuna "okul fobisi" adı verilmektedir. Bu durum okula döneminde görülebileceği gibi daha sonraları da ortaya çıkabilir.Okul fobisi olan çocuklar, okula gitmek konusundaki isteksizliklerini çoğunlukla bedensel yakınmalarla dile getirirler ve bu yolla anne babalarını onu okula göndermemeleri konusunda ikna etmeye çalışırlar.Bu nedenle bu bedensel yakınmalar (mide bulantısı, karın ağrısı, baş ağrısı vb.) genellikle okula gidecekleri saatlerde ortaya çıkar ve gitmemelerine kara verilir verilmezde kendiliğinden yok olur. Ve diğer günlerde de aynı belirtiler ortaya çıkmaya devam eder. Bazen de çok sık ağlamalar, okula giderken huysuzlanmak inatçılık yapmak gibi sorunlar görülebilir. Bazen başlangıç sinsidir. Ön belirtiler uzun sürebilir. Çocuk neşesizdir, iştahsızdır, uyku problemleri yaşamaya başlar, ödevlere karşı ilgisi azalır. Ve bir gün okula gitmeyeceğini söyler. Neden olarak, öğretmenden korktuğunu ya da arkadaşının kendisini rahatsız ettiği gibi nedenler öne sürebilir. Bazen de tanımlayamadıkları bir korkudan söz ederler. Çoğu zaman evde rahattırlar. Ancak bazı şiddetli durumlarda evde de huzursuz olabilirler. Genelde bu durumda bağlı ve bağımlı olduğu aile bireyinin yanından ayrılmak istemezler, peşinden dolaşırlar. Kronik anksiyete içinde olabilirler ve hiçbir şeyle oyalanamazlar. Çocuğun öğretmeninin ya da okulunun değiştirilmesi geçici çözüm olacaktır. Bu yüzden çocuğun bu tip nedenler belirtmesi göz ardı edilmemeli ancak gerçekten bununla ilgili bir sorun varsa sınıf, öğretmen ya da okul değiştirmeksizin çözülmeye çalışılmalıdır. Okul fobisinin nedenlerine baktığımızda genellikle evden, ebeveynden ayrılma korkusunu görüyoruz. Ve karşımıza aşağıda ki aile iletişim biçimleri çıkmaktadır:

• Bu çocuklar anne babaları tarafından aşırı koruyarak yetiştirilmişlerdir; bunun sonucunda anne babaya bağımlı, adeta yapışık bir birey olarak gelişmişlerdir. • Tüm gereksinimleri karşılanarak büyütülmüşlerdir; bunun sonucunda çok talepkar ve engellenmeye karşı tahammülsüzdürler. • Ebeveynler kaygılı ve evhamlı yapıdadırlar, çocuğa bir şey olacağına dair yoğun kaygıları vardır ve bu çocuğa sürekli iletilmiştir. Çocuk anne ve babasının yokluğunda kendisine bir şey olacağından korkmaktadır. • Çocuk kendi yokluğunda anne babasına bir şey olacağından ya da kendisini bırakıp gideceklerinden korkmaktadır.

Bazen bu tip bir alt yapının olmasının neden olduğu kişilik özelliklerinin yanında ya da dışındabir etken tetikleyici olur: Boşanma, yeni bir kardeşin doğması, ailede hastalık, bir kayıp, göç, okul ya da öğretmen değişikliği gibi. Bu durum yaşanıyorsa çocuk anlaşılmaya çalışılmalı, suçlanmamalıdır. Ona bu durumun bir çok çocukta görüldüğü, düzelebileceği mesajı verilmelidir. Onun güvenini kazandıktan sonra her ne şekilde olursa olsun okula gitmesi gerektiği anlatılmalıdır. Zaman geçerse bu korkuya okuldan ve derslerden uzak kalmanın ve geri kalmanın korkusununda ekleneceği anlatılmalıdır. Genelde bir uzman yardımına başvurmak yararlıdır, çünkü sebep anlaşılması ve aile özelliklerinin de değerlendirilerek uygun bir çözüm üretilmesi uzun vadede daha sağlıklı, yararlı ve kalıcı çözümü bulmak açısından önemlidir. Gerekirse uzman yardımına başvurulmalıdır. Okul fobisinin yaşanmaması adına da okula başlama dönemi gelirken ( okul ya a anaokulu) çocuğun önceden psikolojik olarak hazırlanması, okula başlamasından bir süre önce şu zamanda okula başlayacağı üzere konuşulması, okul seçiminde mümkünse çocuğunda dahil edilmesi, fikrinin alınması, okula başlamadan okula götürülüp gösterilmesi, okula dair özendirici konuşmalar yapılması yararlı olacaktır. Ayrıca okulun bir zorunluluk gibi lanse edilmemesi, yaramazlık yaptığında okula gitmekle tehdit edilmemesi, ya da yaramazlık yaptığında "seni öğretmene şikayet edeceğim" gibi şeylerin söylenmemesi önemlidir.